Հայտարարություն


Սիրելի՛ հայորդիներ, Վաղը՝ Խաչի Գյուտի տոնի օրը, Արկազի Սուրբ Խաչ վանքում տոնի առիթով կմատուցվի Սուրբ և Անմահ Պատարագ: Սուրբ Պատարագի սկիզբը՝ ժամը 11:00:

ՏՈՆ ԽԱՉԻ ԳՅՈՒՏԻ


Ըստ  տոնացուցային ընթացքի` Խաչին նվիրված վերջին` չորրորդ տոնն է Խաչի գյուտը: Այն թե’ ժամանակային և թե’ իմաստային առումներով հաջորդում է Վարագա խաչի տոնին, քանի որ նվիրված է Խաչափայտի երկրորդ գյուտին և տոնվում է Վարագա խաչի տոնից հետո:

Խաչի գյուտը միաժամանակ սերտորեն կապված է Խաչվերացի տոնի հետ, քանի որ Խաչվերացի տոնի նախընթաց և հաջորդող օրերը հարաբերվում են Խաչափայտի երկրորդ գյուտի և դրանից հետո Հեղինե թագուհու կառուցած եկեղեցիների հիշատակության հետ:

Խաչի այս երկրորդ գյուտը տեղի է ունենում 327թ., երբ Երուսաղեմ է գալիս Կոստանդիանոս Մեծի մայրը` Հեղինե թագուհին: Իմանալով, որ Երուսաղեմի Հուդա անունով բնակիչներից մեկը գիտի Խաչափայտի տեղը` նրա օգնությամբ գտնում է Սուրբ Խաչը, որը Խաչի առաջին գյուտից հետո տարել և թաղել էին Գողգոթայի աղբյուսներում:

Հեղինեն երբ պահանջում է փորել այդ աղբյուսները, գործավորները խուսափում, ապա և դժկամությամբ դանդաղորեն են աշխատում, ուստի Հեղինե թագուհին պատվիրում է այդ աղյուսների վրա ոսկի և արծաթ լցնել, որպեսզի դրանք վերցնելու համար փորեն և խորանան ներքև, որից հետո <<պեղեցին վաղվաղակի>>: Այս պատմության մեջ ևս ասվում է, որ երեք խաչափայտերը միասին են գտնվում, և դարձյալ մեռյալին հպելով են պարզում, թե որն է Քրիստոսինը:

Ասվում է, որ  երբ գտնվում են երեք խաչափայտերը, այդ ժամանակ մի մահացած պատանու էին տանում թաղելու, և Հուդան, մոտենալով այդ պատանու դագաղին, ասում է . <<Տէ՛ր իմ, Յիսուս Քրիստոս, մարդացեալ Բանդ Աստուած, ի Սուրբ Մարիամայ, ցոյց արդ զզօրութիւն Սրբոյ Խաչի Քո փրկականի առաջի թագուհոյն և բազմամբոխ ժողովրդեանս>> (Յայսմաւուրք, էջ 573):

Continue reading

Այսօր Սբ. Թեոդիտոն քահանայի, Զենոն, Մակար և Եվդոքսեա զինվորների և Ռամելասի հիշատակության օրն է


Թեոդիտոն քահանան եկեղեցու ավագերեցն էր, որ ապրել էր Հուլիանոս Ուրացող կայսեր ժամանակաշրջանում: Վերջինիս եղբորորդին` Հուլիանոս Կոմսը, որ կայսրության արևելյան նահանգների կառավարիչն էր, հրաման է արձակում աքսորելու բոլոր եկեղեցականներին` եկեղեցիների գանձերն ավելի դյուրությամբ կողոպտելու համար: Թեոդիտոն քահանան մերժում է հեռանալ եկեղեցուց կամ հանձնել եկեղեցական սպասքը` շարունակելով իր սովորական աստվածային պաշտամունքը և քարոզչությունը: Կոմսը  ձերբակալում է նրան, նախ չարչարանքի ենթարկում, ապա գլխատում:

ԱՎԵԼԻՆ

Ղուկիանոս Հարյուրապետի, որ հավատաց Քրիստոսի խաչելությանը և Հովսեփ Աստվածահորը, Հովսեփ Արիմաթացու և Քրիստոսի բարեկամ Ղազարոսի ու նրա երկու քույրերի՝Մարթայի ու Մարիամի հիշատակության օր


Սբ. Ղուկիանոս հարյուրապետի անունը թեև չի նշված Նոր Կտակարանում, բայց ըստ Սրբազան Ավանդության` նա այն հարյուրապետն էր, որ ներկա է եղել Հիսուսի խաչելությանը և մահվանը հաջորդած հրաշքներին: Նա հռոմեացի զինվոր էր և ծնունդով Կապադովկիայից: Տիրոջ խաչելության ժամանակ դարձի է եկել` հավատալով Փրկչի վարդապետությանը: Ականատես լինելով Հիսուսի հրաշափառ հարության` հրաժարվում է սուտ վկայություն տալուց, թե իբր Նրա մարմինը գողացել են աշակերտները: Սբ. Ղուկիանոսը գլխատվել է Պիղատոսի կողմից: Հովսեփ Աստվածահայրը Դավիթ թագավորի ցեղից էր: Հիսուս Քրիստոսի հայրն է երկրի վրա և Սբ. Մարիամի ամուսինը: Մատթեոս Ավետարանիչը նրան «արդար» մակդիրով է բնութագրում (տես Մատթ. 1:19):

ԱՎԵԼԻՆ

Այսօր Սբ. Մատթեոս, Մարկոս, Ղուկաս և Հովհաննես Ավետարանիչների հիշատակի տոնն է


Մատթեոսը Տիրոջ 12 առաքյալներից է, առաջին Ավետարանի հեղինակը: Մատթեոս անունը հունական է, այն եբրայերեն Ղևի անունն է, որ նշանակում է Աստվածատուր: Սբ. Մատթեոսը նախկինում Կափառնա քաղաքում մաքսավոր էր եղել: Անսալով Տիրոջ ձայնին` նա վաճառել էր իր ունեցվածքը, բաժանել այն աղքատներին` դարձել Քրիստոսի հետևորդներից:

Նա Աստծո խոսքն է քարոզել Պարթևաստանում և Պաղեստինում:Սբ. Մարկոս Ավետարանիչը Բառնաբայի եղբոր տղան էր` բնիկ երուսաղեմացի: Կոչվում էր նաև Հովհաննես: Նրա մոր` Մարիամի տունը, Երուսաղեմում առաքյալների աղոթավայրն էր: Կարծում են, որ սա այն Վերնատունն էր, ուր Հիսուս իր վերջին ընթրիքն է կատարել, իսկ Հոգեգալստին` քրիստոնեական եկեղեցին հիմնադրվել: Նա եղել է Պետրոս առաքյալի թարգմանիչը, ինչպես նաև Պողոսի և Բառնաբասի գործակիցներից մեկը: Սբ. Մարկոսն ամենակարճ Ավետարանի հեղինակն է:

Continue reading